Index

Vanaf 1 juni 2026 heeft de regering beslist om een centenindex toe te passen en dit voor de komende 2 jaren. 

Er komt geen indexsprong, maar wel een zogenoemde ‘centenindex’. Dat betekent dat de lonen nog wel meestijgen met de levensduurte, maar niet voor iedereen even hard. Er komt een plafond.

Dat plafond ligt op 4.000 euro voor het bruto maandloon en op 2.000 euro bruto voor halftijdse brutolonen en uitkeringen zoals pensioenen. Boven dat plafond komt er ook nog een indexering, maar pas na aftrek van 2 procentpunt.

Voor iemand met een brutoloon tot 4.000 euro verandert er dus niets. Maar stel nu dat je een brutoloon hebt van 5.000 euro. Dan krijg je tot 4.000 euro de volledige indexering. Alles daarboven wordt geïndexeerd na een aftrek van 2 procentpunt.

Concreet: is er een indexering van 2 procent, krijg je boven 4.000 euro niets. 80 euro dus. Is er een indexering van bijvoorbeeld 6 procent, dan krijg je 6 procent op 4.000 euro en 4 procent op 1.000 euro.

Belangrijk om te weten, is dat deze maatregel maximaal 2 keer kan worden ingeroepen tijdens deze regeerperiode: een keer nu in 2026 en een keer in 2028.

De maatregel zal al snel te merken zijn ook in de chemische sector voor iedereen.

Ongeveer de helft van alle mensen die werken, zal dit voelen. Het mediaanloon in België bedroeg in 2022 (het meest recente cijfer van statistiekbureau Statbel) 3.728 euro bruto per maand. Dat betekent dat de helft van de werknemers toen minder dan 3.728 euro bruto per maand verdiende, de helft verdiende meer. Het gemiddelde maandloon bedroeg 4.078 euro bruto in 2022. Belangrijk: het mediaanloon ligt intussen – door verschillende indexeringen – hoger dan in 2022.

“Wie niet zo heel veel meer dan 4.000 euro verdient, zal die indexering in centen niet echt voelen. Het vaste bedrag zal dicht bij het bedrag liggen dat ze normaal zouden hebben gekregen”, zegt professor arbeidseconomie Stijn Baert (UGent). “Maar wie aan de lonen raakt, raakt natuurlijk ook de mensen.”

“Als het gaat om de pensioenen, zullen vooral vastbenoemde ambtenaren deze maatregel voelen. In de privésector ligt het gemiddelde pensioen nog steeds onder de 2.000 euro bruto. De pensioenen van vastbenoemde ambtenaren liggen een stuk hoger, gemiddeld boven de 3.000 euro.”

Volgens professor Baert zal de centenindex werknemers niet beletten om promotie te willen maken. “Er is nu al een zogenoemde promotieval in België, waardoor sommige mensen netto maar weinig overhouden van een loonsopslag van het brutoloon. Die is er nu vooral omdat de federale werkbonus en Vlaamse jobbonus wegvallen boven de 3.000 euro bruto, en je in hogere belastingschijven terechtkomt. Van het extra brutoloon van je baas blijft netto dan weinig over.”

“Wat besloten is, heeft daar niet zo heel veel mee te maken. Dat gaat immers om de automatische indexering van je huidige loon. Al kan het natuurlijk zo zijn dat bepaalde goedbetaalde jobs net iets minder aantrekkelijk zullen worden, omdat ze de komende jaren iets minder zullen toenemen qua brutoloon.”

De vakbonden gingen vanaf dag 1 niet akkoord met het idee van een centenindex. “Meer dan de helft van de werknemers zal door de indexhervorming 2 keer moeten inleveren”, zei Ann Vermorgen van het ACV. “Daarnaast wordt gas ook duurder, en het remgeld. Dus er wordt onevenwichtig in de richting van de werknemers gekeken.”